Agencja kosmiczna NASA zamierza wykorzystać zjawisko lewitacji magnetycznej do wystrzeliwania rakiet kosmicznych. W Centrum Lotów Kosmicznych im. Marshalla w Alabamie oddany został ostatnio do użytku specjalny tor, na którym testowana będzie ta nowoczesna technologia.

     Lewitacja magnetyczna to jeden z najskuteczniejszych sposobów na pokonanie siły tarcia powierzchniowego, która uniemożliwia pojazdom naziemnym osiąganie dużych prędkości. Dziś wykorzystuje się ją przede wszystkim w superszybkich pociągach. Dzięki działaniu potężnych elektromagnesów ważące setki ton składy unoszą się podczas jazdy w powietrze i przemieszczają nie po powierzchni toru, lecz tuż nad nim. Ta "lewitacja" sprawia, że magnetyczny pociąg może się poruszać prawie bez tarcia, co pozwala mu na osiąganie znacznych prędkości.

     Zasada działania magnetycznej lewitacji jest stosunkowo prosta do wytłumaczenia, ale trudna do zastosowania. Ogromna masa jest utrzymywana w powietrzu przez siły odpychające dwóch układów magnesów, z których jeden zamontowany został w spodniej części pociągu, drugi zaś - w szynie. Potężne pola magnetyczne, niezbędne do wprawienia w ruch pojazdu o tak wielkiej masie, są wytwarzane przez specjalnego rodzaju elektromagnesy, których uzwojenia wykonane zostały z materiałów nadprzewodzących, schłodzonych do bardzo niskich temperatur, np. minus 263 st. C. Lewitujący magnetycznie pociąg nie ma kół, które dawałyby silę pociągową, dlatego wyposażony jest w szczególny rodzaj silnika elektrycznego, zwany silnikiem liniowym, gdyż jego zwoje zostały rozcięte i ułożone wzdłuż toru. Na lewitację magnetyczną zwrócili uwagę specjaliści z NASA. Celem ich projektu jest opracowanie taniej metody wynoszenia na orbitę pojazdów kosmicznych.

     W Alabamie zbudowano elektryczny tor o długości 15 metrów oraz model magnetycznego pojazdu kosmicznego o długości 1,5 metra i wadze 15 kilogramów. Podczas pierwszych prób, które przeprowadzono we wrześniu i październiku br., prototyp osiągał prędkość 100 km na godzinę w ciągu pół sekundy, unosząc się mniej więcej półtora centymetra nad torem.

     "Dzięki zastosowaniu magnetycznej lewitacji i elektrycznych silników można znacznie zmniejszyć masę star-tową pojazdu, nadając mu zarazem znaczną prędkość. Po osiągnięciu prędkości 900 km na godzinę w magnetycznej rakiecie włączałyby się silniki rakietowe, które następnie wy-niosłyby ją na orbitę" - mówi szef projektu dr Sherry Bushmann.

     W przyszłym roku rozpocznie się budowa toru demonstracyjnego o długości 120 metrów. Prototypowe bolidy będą na nim rozpędzane w ciągu paru sekund do planowanej przez Bushmanna i jego zespół prędkości.

     "Ostatnie próby pokazały, że dzięki lewitacji magnetycznej możliwe jest nadanie rakiecie ogromnego przyspieszenia w bardzo krótkim czasie, teraz chcemy sprawdzić, czy potrafimy zapanować nad pojazdem pędzącym z tak ogromną prędkością" - wyjaśnia amerykański inżynier.


Powrót do spisu